توطئه های منافقین در غدیر

اشاره

منافقین از مدتها پیش از غدیر، صفوف خود را بر ضد پیامبر صلی اللَّه علیه و آله و برنامه های آن حضرت مستحکم می کردند و نقشه های کوتاه مدتی را در مقاطع حساس به اجرا در می آوردند.

در حجه الوداع که متوجه نزدیکی رحلت حضرت و نیز تصمیم او برای تعیین رسمی جانشین خود شدند، دست به اقدامات اساسی زدند و خود را برای روزهای بعد از وفات پیامبر صلی اللَّه علیه و آله آماده کردند، و اینجا بود که خط کفر و نفاق و عصیان دست به دست هم داده بودند. جاسوسانی هم به طور دائم اخبار را درباره ی جزئیات تصمیم های حضرت به آنها می رساندند.

صحیفه ملعونه اول

بحارالانوار: ج 17 ص 29،

ج 28 ص 186، ج 36 ص 153، ج 37 ص 135 و114. کتاب

سلیم: ص 816 ح 37. عوالم: ج 3: 15 ص 164.

نطفه ی توطئه آنگاه منعقد شد که ابتدا دو نفر از منافقین در یک تصمیم اساسی باهم پیمانی بستند، و آن این بود که:

اگر محمد از دنیا رفت یا کشته شد نگذاریم خلافت و جانشینی او در اهل بیتش مستقر شود.

سه نفر دیگر هم در این تصمیم با آنها هم پیمان شدند، و اولین قرارداد و معاهده رادر کنار کعبه بین خود امضا کردند، و آن را داخل کعبه زیر خاک پنهان نمودند تا سندی برای التزام عملی آنان به پیمانشان باشد.

یکی از این سه نفر معاذ بن جبل بود. او گفت: «شما مسئله را از جهت قریش حل کنید، و من درباره ی انصار ترتیب امور را خواهم داد»!

از آنجا که «سعد بن عباده» رئیس کل انصار بود و او کسی نبود که با ابوبکر و عمر هم پیمان شود، لذا معاذ بن جبل سراغ بشیر بن سعید و اسید بن حضیر که هر کدام بر نیمی از انصار یعنی دو طایفه ی «اوس» و «خزرج» نفوذ و حکومت داشتند آمد و آن دو را با خود بر سر غصب خلافت هم پیمان نمود.

توطئه قتل پیامبر

بحارالانوار: ج 28 ص 99 و 100، ج 37 ص 115 و 135. عوالم: ج 3: 15 ص 304. اقبال

الاعمال: ص 458. درباره ی نقشه ی قتل حضرت در تبوک: بحارالانوار: ج 21 ص 185 تا 252.

نقشه ی قتل پیامبر صلی اللَّه علیه و آله یکبار در جنگ تبوک و چند بار بوسیله ی سَم و بارها به صورت ترور تدارک دیده شده بود که همه نقش بر آب شد.

امادر حجه الوداع همان بنج نفر اصحاب صحیفه با نُه نفر دیگر، برای بار آخر نقشه ی دقیقتری برای قتل حضرت در راه بازگشت از مکه به مدینه کشیدند، و یکی از علتهای این اقدامشان آن بود که قبل از اعلان خلافت علی بن ابی طالب علیه السلام آن حضرت را بقتل برسانند تا براحتی به مقاصد خود دست یابند، ولی قبل از رسیدن به محلِ توطئه دستور الهی نازل شد و مراسم غدیر انجام شد؛ اگر چه آنان از نقشه ها و توطئه های خود باز نایستادند.

نقشه چنین بود که در محل از پیش تعیین شده ای در قله ی کوه «هَرْشی» کمین کنند، و با توجه به اینکه اکثر مردم کوه را دور می زدند و به سربالایی نمی آمدند، همین که شتر پیامبر صلی اللَّه علیه و آله سر بالائی کوه را پیمود و در سرازیری قرار گرفت، سنگهای بزرگی را به طرف شتر حضرت رها کنند تا به شتر برخورد کند یا بِرَمَد و با حرکات ناموزون حضرت را بر زمین بزند، و آنان با استفاده از تاریکی شب به حضرت حمله کنند و در نتیجه قتل حضرت بطور یقینی انجام گیرد. سپس متواری شوند و خود را داخل مردم پنهان نمایند تا شناخته نشوند.
خنثی شدن توطئه قتل حضرت خداوند تعالی پیامبرش را از این توطئه آگاه ساخت و وعده ی حفظ او را داد. منافقین در گروه چهارده نفری خود پیشاپیش قافله رفتند و در محل موعود- که پایان سربالایی قُلّه ی هرشی و آغاز سراشیبی کوه بود- در ظلمت شب حاضر شدند و شترهای خود را در کناری خوابانیدند. سپس پشت صخره ها، هفت نفر در سمت راست جاده و هفت نفر در سمت چپ به کمین نشستند. این در حالی بود که ظرفهای بُشکه مانند بزرگی را نیز همراه خود برده بودند و آنها را پر از ریگ و شن کرده بودند تا برای رماندن شتر آنها را از پشت سر در سراشیبی کوه رها کنند.

همین که شترِ پیامبر صلی اللَّه علیه و آله به قله ی کوه رسید و خواست راه را به سمت پائین در پیش گیرد، منافقین سنگهای بزرگ و ظرفهای پر از شن را که بالای پرتگاه قرار داده بودند رها کردند. سنگها به طرف شترِ حضرت به حرکت در آمد و نزدیک بود به شتر اصابت کند و یا مرکب حضرت بِرَمَد.

پیامبر صلی اللَّه علیه و آله بایک اشاره به شتر فرمان توقف دادند و این در حالی بود که حذیفه و عمار، یکی افسار شتر حضرت را در دست داشت و دیگری از پشت سر شتر را راهنمایی می کرد.

باتوقف شتر، سنگها رد شده به سمت پائین کوه رفتند و حضرت سالم ماندند. منافقین که از اجرای دقیق نقشه مطمئن بودند از کمینگاهها بیرون آمدند و با شمشیرهای آخته به حضرت حمله کردند تا کار را تمام کنند. ولی عمار و حذیفه شمشیرها را کشیدند و با آنان در گیر شدند، تا بالأخره آنان را فراری دادند.

منافقین به پشت سنگها پناه آوردند و با استفاده از تاریکی شب هر یک به گوشه ای خزیدند تا پس از فاصله گرفتن پیامبر صلی اللَّه علیه و آله بر سر شترهای خود روند و به قافله ملحق شوند.

برای آنکه نسلهای آینده بدانند رؤسای منافقین در آن روز چه کسانی بودند و بسیاری از توطئه های بعد از پیامبرصلی اللَّه علیه و آله را براحتی تحلیل کنند، در همان تاریکی شب حضرت اشاره ای فرمودند و ناگهان نوری تابید و فضا را برای لحظاتی روشن ساخت. حذیفه و عمار چهره های چهارده نفر را که در این سو و آن سوی سنگها پنهان شده بودند به چشم خود دیدند و حتی شترانشان را دیدند که در گوشه ای خوابانیده بودند. این چهارده نفر عبارت بودند از: ابوبکر، عمر، عثمان، معاویه، عمروعاص، طلحه، سعد بن ابی وقاص، عبدالرحمن بن عوف، ابوعبیده بن جراح، ابوموسی اشعری، ابوهریره، مغیره بن شعبه، معاذ بن جبل، سالم مولی ابی حذیفه.

پیامبر صلی اللَّه علیه و آله مأمور بود با آنان درگیر نشود، زیرا در آن شرائط حساس فتنه ای بپا می شد و زحمات گذشته در معرض خطر قرار می گرفت.

فردا صبح که نماز جماعت برپا شد همین چهارده نفر در صفهای اول جماعت دیده شدند!! وحضرت سخنانی فرمود که اشاره به آنان بود. از جمله فرمود: «چه شده است گروهی را که در کعبه هم قسم شده اند، که اگر محمد از دنیارفت یا کشته شد، هرگز نگذارند خلافت به اهل بیتش برسد»!!؟

صحیفه ملعونه دوم در مدینه

بحارالانوار: ج 28 ص 102 تا 111.

وقتی وارد مدینه شدند منافقین که در نقشه ی قبلی شکست خورده بودند، جلسه ی مهم دیگری تشکیل دادند که در آن سی و چهار نفر از بزرگان منافقین و همانهایی که اغلب پس از رحلت حضرت در رأس امور قرار گرفتند، شرکت داشتند.

در این مجلس اساسنامه ی نقشه های آینده را تنظیم کردند و همه ی افراد زیر آن طومار را امضا کردند. امضا کنندگان، گذشته از چهارده نفر قبل، عده ای دیگر از رؤسای قبایل و افرادی بودند که هر یک گروهی از مردم را با خود همراه داشثند. از جمله ی آنان ابوسفیان، عکرمه پسر ابوجهل، سعید بن عاص، خالد بن ولید، بشیر بن سعید، سُهیل بن عَمرو، ابوالأعور اسلمی، صهیب بن سنان و حکیم بن حزام بودند.

نویسنده ی طومار سعید بن عاص و محل اجثماع و نوشتن، خانه ی ابوبکر بود. پس از امضا، طومار را پیچیدند و به ابوعبیده ی جراح به عنوان امینِ خود سپردند تا آن را به مکه ببرد و کنار صحیفه ی اول در کعبه دفن کند تا به عنوان سند محفوظ باشد.

فردای آن روز، پیامبر صلی اللَّه علیه و آله پس از نماز صبح اشاره ای به اقدام این منافقین کردند و فرمودند:

«عده ای از این امت معاهده ای نوشته اند که به معاهده ی زمان جاهلیت که در کعبه آویخته بودند شبیه است، ولی من مأمورم آن را افشا نکنم»!

سپس رو به ابوعبیده ی جراح کردند و فرمودند: «اکنون امین این امت شده ای»؟!

لشکر اسامه

بحارالانوار: ج 28 ص 107 تا 108.

پیامبر صلی اللَّه علیه و آله به عنوان آخرین مقابله با اقدامات منافقین و برای خالی نمودن مدینه از وجود آنان بعد از وفات خود، لشکری را تحت فرماندهی اسامه بن زید ترتیب داد و چهار هزار نفر از منافقین را با اسم و مشخصات بطور معین نام برد و دستور داد این عده حتماً باید در این لشکر حاضر باشند و هر چه زودتر به سوی رومیان در سرزمین شام حرکت کنند. در میان این عده بر ابوبکر و عمر و حضور آنها در لشکر تأکید خاصی داشتند، و تأکیدات حضرت از قبیل لعنتِ متخلفین و عجله در حرکت لشکر بسیار

قابل توجه بود.

البته در مقابل این اقدام حضرت، منافقین کارشکنی های بسیاری می‌کردند و هر یک به بهانه ای به مدینه باز می گشتند. و آنقدر حرکت لشکر را به تأخیر انداختند تا پیامبر صلی اللَّه علیه و آله از دنیارحلت نمود، و آنان اجرای نقشه های خود را براحتی شروع کردند.

نور غدیر، حافظ ولایت

اینها خلاصه ای از اقدامات منافقین همزمان با غدیر، و نیز اقدامات پیامبر صلی اللَّه علیه و آله در مقابل آنان و برای خنثی کردن توطئه هایشان و برای حفظ زحمات بیست و سه ساله ی خود و هدایتگری برای قرنها و نسلهای آینده ی مسلمین بود.

ولی منافقین توطئه های خود را عملی کردند، و بعد از رحلت پیامبر صلی اللَّه علیه و آله مسلمین را وادار به عقبگرد نمودند، و زحمات او و واقعه ی غدیر را نادیده گرفتند و مردم را به سوی جاهلیت سوق دادند، و در این باره آنقدر عجله داشتند که برای غسل و دفن پیامبرشان هم صبر نکردند!!

از امام صادق علیه السلام درباره ی این آیه سؤال شد که «یَعْرِفُوْنَ نِعْمَهَ اللَّهَ ثُمَّ یُنْکِرُونَها»، فرمود:

«در روز غدیر آن را می شناسند، و در روز سقیفه آن را انکار می کنند».

با توجه به اقدامات منافقین آن روز و رهروانشان در طول تاریخ در مقابل اهل ولایت امیرالمؤمنین علیه السلام، عمق کلام خداوند تبارک و تعالی را می توان دریافت که می فرماید:

«لَو اجْتَمَعَ النّاسُ کُلُّهُمْ عَلی وِلایَهِ عَلِیٍّ ما خَلَقْتُ النارَ».

«اگر همه ی مردم بر ولایت علی متفق بودند آتش جهنم را خلق نمی کردم».

 

برگرفته از کتاب اسرار غدیر: گزارش تحلیلی از واقعه غدیرخم متن کامل و مقابله شده خطبه غدیر

محتوای بیشتر در این بخش: گفته های منافقین در غدیر »

نظر دادن